با درود به شما همراهان همیشگی کتابخوان، در این ماه با نگاهی به تعدادی از مناسبتهای ملی، ادبی و اجتماعی پیشرو در ماه اسفند سعی میکنم با ذکر تاریخ و اندکی توضیح راجعبه هر روز یک کتاب متناسب با آن را به طور خلاصه معرفی نمایم. با امید به اینکه این کتابها بتوانند زمینه مطالعه هرچه بیشتر را فراهم سازند.
۵ اسفند، روز بزرگداشت خواجه نصیرالدین طوسی و روز مهندس.
پنجم اسفندماه در تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران به عنوان روز بزرگداشت خواجه نصیرالدین طوسی و همزمان روز مهندس نامگذاری شده است. این روز به پاس سالروز تولد خواجه نصیرالدین طوسی (۵۷۹ هجری قمری / ۱۲۰۱ میلادی)، یکی از برجستهترین دانشمندان، فیلسوفان، ریاضیدانان، منجمان و مهندسان ایرانی در قرن هفتم هجری، انتخاب گردیده است.
خواجه نصیرالدین طوسی، معروف به «استاد البشر» و «محقق طوسی»، در زمینههای گوناگونی چون ریاضیات (پایهگذاری مثلثات مستقل)، نجوم (تأسیس رصدخانه مراغه، زیج ایلخانی و اصلاح تقویم)، فلسفه، کلام، فقه، اخلاق (اخلاق ناصری) و مهندسی فعالیتهای ماندگاری داشته و تأثیر عمیقی بر پیشرفت دانش در جهان اسلام و فراتر از آن گذاشته است.
برای شناخت بیشتر این مهندس بزرگ به سراغ کتاب خواجه نصیرالدین طوسی (از مجموعه «از ایران چه میدانم؟» شماره ۱۱۸)
میرویم که با قلم سیدموسی دیباج و توسط دفتر پژوهشهای فرهنگی در 120 صفحه منتشر شده است.
این اثر نگاهی گذرا، روان و جامع به زندگی، اندیشهها، آثار علمی و فرهنگی خواجه نصیرالدین طوسی دارد. نویسنده با زبانی ساده و دقیق، نقش برجسته وی را در علوم مختلف، از جمله تأسیس رصدخانه مراغه و جایگاه او به عنوان «استاد البشر»، تبیین میکند. کتابی مناسب برای علاقهمندان به تاریخ علم و فرهنگ ایران.
۱۵ اسفند، روز درختکاری و روز آموزش همگانی حفظ محیط زیست. و نخستین روز هفته منابع طبیعی
کتاب درختان و درختچههای ایران که غلامرضا بخشی خانیکی به تحریر در آورده و دانشگاه پیام نور در ۳۰۰صفحه منتشر کرده است؛ به معرفی گونههای مختلف درختان و درختچههای بومی و غیربومی ایران میپردازد؛ با تمرکز بر ویژگیهای گیاهی، پراکنش جغرافیایی، اهمیت اکولوژیکی و نقش آنها در حفاظت محیط زیست و منابع طبیعی. اثری علمی، کاربردی و مناسب برای دانشجویان، علاقهمندان به طبیعت و کسانی که میخواهند با تنوع گیاهی ایران و ضرورت حفظ آن بیشتر آشنا شوند؛ کتابی عالی برای درک بهتر اهمیت درختکاری و آموزش همگانی محیط زیست.
۱۸ اسفند، بزرگداشت سید جمالالدین اسدآبادی
هجدهم اسفند، روز بزرگداشت سید جمالالدین اسدآبادی (افغانستانی) است؛ به پاس وفات او و نقشش در بیداری اسلامی و وحدت مسلمانان.
کتاب سید جمالالدین اسدآبادی را احمد علامه فلسفی توسط انتشارات امیرکبیر در ۳۰۰ صفحه به چاپ رسانده است. این کتاب روایتی است دقیق از زندگی، مبارزات و اندیشههای اصلاحی سید جمالالدین؛ این کتاب تحلیلی برای شناخت این متفکر بزرگ بشمار میرود.
۲۱ اسفند، بزرگداشت نظامی گنجوی
بیست و یکم اسفند، روز بزرگداشت نظامی گنجوی(حکیم نظامی) است؛ پیشوای داستانسرایی در ادبیات فارسی؛ کتاب نظامی گنجوی؛ زندگی و آثار را دکتر بدرالزمان قریب با کمک انتشارات امیرکبیر در ۴۰۰ صفحه منتشر کرده است. این کتاب روایتی دقیق، مستند و تحلیلی از زندگی، دوران تاریخی، سبک شعری و آثار پنجگانه نظامی ارائه میدهد؛ با تمرکز بر جنبههای عاشقانه، اخلاقی و فلسفی خمسه و تأثیر او بر ادبیات فارسی. نویسنده با استناد به منابع معتبر و تحلیل ابیات، تصویری کامل از حکیم نظامی به عنوان یکی از ستونهای ادب پارسی ترسیم میکند. اثری عمیق و ضروری برای علاقهمندان به ادبیات کلاسیک فارسی که میخواهند با این شاعر بزرگ بیشتر آشنا شوند.
۲۵ اسفند، بزرگداشت پروین اعتصامی
بیست و پنجم اسفند، روز بزرگداشت پروین اعتصامی است؛ به مناسبت تولد این شاعر بزرگ معاصر، کتاب زندگی و زمانه پروین اعتصامی نوشته نصرالله حدادی را انتشارات نامک در ۳۵۰ صفحه روانه بازار نشر کرده است.
این کتاب روایتی جامع و تحلیلی از زندگی، دوران تاریخی، تأثیرات اجتماعی و ادبی پروین اعتصامی ارائه میدهد؛ با تمرکز بر زمینههای خانوادگی، ازدواج کوتاهمدت، فعالیتهای ادبی و جایگاه او در شعر معاصر ایران؛ نویسنده با استناد به اسناد و منابع معتبر، تصویری دقیق از شخصیت، اندیشههای اجتماعی و اخلاقی پروین ترسیم میکند. اثری عمیق، مستند و مناسب برای کسانی که میخواهند فراتر از اشعار، با زندگی و زمانه این بانوی شاعر آشنا شوند.
آخرین سهشنبه سال(معمولاً ۲۶–۲۸ اسفند) روز تکریم همسایگان.
روز تکریم همسایگان در آخرین سهشنبه سال (چهارشنبهسوری) نامگذاری شده است؛ برای تأکید بر همسایهداری و روابط اجتماعی؛ کتاب حقوق همسایگان در اسلام اثر آیتالله محمدتقی مصباح یزدی که توسط مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) در ۲۰۰ صفحه منتشر شده به بررسی دقیق حقوق و وظایف همسایگان از دیدگاه اسلام میپردازد؛ با استناد به آیات قرآن، روایات اهلبیت (ع) و احادیث معتبر، به موضوعاتی مانند احترام، کمکرسانی، حفظ آرامش و تکریم همسایه تأکید دارد. اثری کوتاه، کاربردی و الهامبخش؛
۲۹ اسفند، روز صنعت نفت (ملی شدن صنعت نفت).
بیست و نهم اسفند، روز ملی شدن صنعت نفت است؛ تصویب قانون ملی شدن در ۲۹ اسفند ۱۳۲۹؛ کتاب تاریخ ملی شدن صنعت نفت ایران به قلم غلامرضا نجاتی و توسط شرکت سهامی انتشار در ۶۰۰ صفحه روانه بازار کتاب شده است. این کتاب روایتی دقیق، مستند و تحلیلی از زمینههای تاریخی، مبارزات سیاسی، نقش دکتر مصدق، مجلس، مردم و عوامل داخلی و خارجی در نهضت ملی شدن صنعت نفت ارائه میدهد؛ با تمرکز بر اسناد، مذاکرات و پیامدهای این رویداد بزرگ؛ اثری عمیق و مرجع برای علاقهمندان به تاریخ معاصر ایران که میخواهند ابعاد سیاسی، اقتصادی و اجتماعی این نقطه عطف را عمیقتر بشناسند.
