پیشخوان ، مروری بر پادکستها و نشریات انگلیسیزبان ویژه افراد با آسیب بینایی
علی پنجهای
در این شماره از پیشخوان، به معرفی چند نرمافزار و گجت جدید میپردازیم. با ما همراه باشید.
شکوفایی دیجیتال ماشینهای تایپ سنتی با «بریل بلوم»
پادکست «آیز آن ساکسس[i]» در یکی از جدیدترین اپیزودها، در گفتگو با «کیم چارلسون [ii]» (مدیرکتابخانه پرکینز) و «مگان گاگنی [iii]» (مدیر محصول پرکینز)، به معرفی دستگاه نوآورانه «بریل بلوم[iv]» پرداخته است. این ابزار با متصلکردن سیستم آنالوگ پرکینز به دنیای جدید دیجیتال، جان تازهای به ماشینهای تایپ بریل سنتی میبخشد.

ماشین تایپ بریل پرکینز از سال ۱۹۵۱ تا کنون، به عنوان ابزاری مکانیکی و استاندارد برای آموزش خواندن و نوشتن بریل در سراسر جهان شناخته میشود؛ با این حال، ماهیت آنالوگ این دستگاه همواره ارتباط دانشآموزان نابینا را با دنیای دیجیتال محدود میکرد. بریل بلوم، در واقع برد فلزی و مستحکمی است که به سادگی جایگزین صفحه مقوایی زیرین ماشین تایپ پرکینز (چه قدیمی و چه جدید) میشود. این دستگاه بدون تغییر در ساختار مکانیکی ماشین، ضربات کلیدها را رهگیری کرده و آنها را به دادههای دیجیتال تبدیل میکند. با اتصال این ابزار از طریق بلوتوث یا کابل یواسبی[v] به رایانه یا تلفن همراه، کاربر میتواند از ماشین پرکینز خود به عنوان یک کیبورد بریل استفاده کند. نصب این افزونه بسیار ساده است؛ کاربر بدون نیاز به مراجعه به مراکز تعمیر، میتواند با باز کردن چند پیچ ساده، برد بریل بلوم را زیر ماشین پرکینز خود چِفت کند.
گاگنی توضیح میدهد که بریل بلوم، مجهز به یک مترجم داخلی است؛ این مترجم فرایند تبدیل بریل (در دو سطح ساده و کوتاهنویسی) به متن دیجیتال را انجام میدهد. این ویژگی به معلمان بینا و والدین اجازه میدهد در لحظه، فعالیت دانشآموز را به صورت متنی روی صفحه تبلت یا گوشی خود مشاهده کنند. چارلسون درباره نگهداری از این افزونه فیزیکی جدید توضیح میدهد که برای عملکرد دقیق این افزونه، نگهداری و تمیز کردن دورهای ماشین بریل بسیار مهم است. برخلاف تصور عموم، دستگاههایی که کمتر استفاده میشوند، به دلیل تجمع گرد و غبار بیشتر به سرویس سالانه نیاز دارند. بریل بلوم به عنوان راهکاری کارآمد، امکان ورود کاربران بریل سنتی را به کلاسهای درس مدرن و رشتههای علمی فراهم کرده است.
آشپزی بدون نیاز به لمس صفحه با اپلیکیشن «کوکی»
پادکست «آیز آنساکسس» در یکی دیگر از اپیزودها میزبان داریا مارمر [vi]، توسعهدهنده نرمافزار بوده تا درباره اپلیکیشن کاربردی «کوکی وویس رسیپیز[vii]» و چگونگی تسهیل آشپزی برای افراد نابینا گفتگو کند.
یکی از چالشهای همیشگی افراد با آسیب بینایی در آشپزخانه، خواندن دستورهای پخت بدون کثیف شدن یا آسیب دیدن تلفنهای همراه با دستهای آغشته به مواد غذایی است. داریا مارمر پس از حضور در کلاسهای آشپزی مرکز کارول برای نابینایان، متوجه شد که راهحلهای موجود چندان کارآمد نیستند. همین موضوع جرقهای برای طراحی اپلیکیشن کوکی شد؛ کوکی تعاملی کاملاً صوتی را برای آشپزی فراهم میکند. کاربران میتوانند دستورهای پخت را از طریق پیوند وبسایتها، تصاویر دستنویس یا جستجوی ساده وارد برنامه کنند. اپلیکیشن با استفاده از قابلیتهای هوش مصنوعی، متن دستور پخت را استخراج کرده و آن را در محیطی ساده و بدون تبلیغات مزاحم یا عناصر بصری شلوغ نمایش میدهد.
ویژگی اصلی این برنامه، امکان کنترل کامل صوتی با کلمه کلیدی «کوکی[viii]» است. برای مثال، کاربر میتواند بپرسد: «کوکی، چقدر شکر نیاز دارم؟» یا «گام بعدی چیست؟» بدون اینکه نیازی به لمس صفحه گوشی داشته باشد. علاوه بر این، ادغام هوش مصنوعی در برنامه به کاربران اجازه میدهد سؤالات جانبی مرتبط با آشپزی بپرسند. این سؤالات شامل مواردی مانند جایگزین کردن یک ماده غذایی یا تبدیل واحدهای اندازهگیری است.
مارمر در طول فرایند توسعه، با بهرهگیری از بازخورد چندین کاربر نابینا، خوانش صوتی برنامه یا همان وویساوور [ix] را اصلاح کرد تا از تکرار اطلاعات غیرضروری جلوگیری شود و تمرکز کاربر روی مراحل پخت حفظ گردد. توسعهدهنده برنامه از کاربران میخواهد بازخوردهای خود را مستقیماً برای او ارسال کنند. او معتقد است مشارکت مستقیم کاربران کلید اصلی رفع نواقص و افزودن ویژگیهای جدید است.
دانلود و استفاده از امکانات اصلی این نرمافزار رایگان است و تنها بخشهای مرتبط با خدمات پردازش ابری هوش مصنوعی شامل هزینه اشتراک اندکی میشوند.
ویرایشگر متن «کوییل»: شخصیسازی در نوشتن، بیواسطه و برای همه
پادکست محبوب «دبل تپ[x]» با اجرای «استیون اسکات [xi]» و «شان پریس [xii]»، در یکی از جدیدترین اپیزودها میزبان «جف بیشاپ[xiii]»، توسعهدهنده نرمافزار و فعال حوزه دسترسپذیری بوده تا درباره پروژه جدید و متنباز ویرایشگر متن «کوییل[xiv]» به گفتگو بپردازد.

بیشاپ که سابقه فعالیت در تیمهای دسترسپذیری مایکروسافت را دارد، کوییل را با هدف سادهسازی فرایند نوشتن برای افراد نابینا و کمبینا طراحی کرده است. به باور او، ابزارهایی مانند ویژوال استودیو کد [xv] اگرچه بسیار قدرتمند هستند، اما برای کاربران عادی که تنها به دنبال نوشتن یادداشت، خاطرات یا کدهای ساده هستند، بیش از حد پیچیده و سردرگمکننده به نظر میرسند. یکی از ویژگیهای برجسته کوییل، وجود ۱۰ پروفایل کاربری مختلف است که بر اساس نیاز کاربر، منوها و امکانات اضافه را پنهان میکند تا از شلوغی رابط کاربری جلوگیری شود. این ویرایشگر به جای استفاده از نوارهای ابزار پیچیده مدرن، از منوهای کشویی سنتی بهره میبرد و گزینههای شخصیسازی گستردهای برای بازخورد صوتی دارد.
همچنین قابلیتهای پیشرفتهای نظیر جایگزینی خودکار متن یا تکست اکسپندر[xvi]، غلطیاب املایی، پشتیبانی از مارکداون[xvii] و ابزار تبدیل متن به فایلهای صوتی در قالب امپیتری[xviii] در پسزمینه برای آن طراحی شده است. همچنین، کوییل به زودی به ابزار ساخت کتاب صوتی یا چپتر فورج [xix] مجهز میشود تا کاربران بتوانند مجموعهای از فایلهای صوتی را به کتابهای نشانهگذاری شده تبدیل کنند. بخش هوش مصنوعی کوییل نیز امکان اتصال مستقیم به مدلهای مختلف مانند کلود [xx] و جیپیتی را برای تحلیل و نگارش متن فراهم میکند. بیشاپ در این گفتگو به ابزار دیگری به نام «لت ایت گلو[xxi]» نیز اشاره میکند که به کاربران کمبینا کمک میکند اسناد متنی شلوغ یا وبسایتها را بررسی کرده و قالببندی، فونتها و مشکلات دسترسپذیری آنها را بر اساس استانداردهای بینالمللی اصلاح کنند. کوییل به عنوان یک پروژه کاملاً رایگان و متنباز روی پلتفرم گیتهاب در دسترس است و توسعهدهندگان جامعه نابینایان میتوانند در بهبود و گسترش امکانات آن مشارکت داشته باشند.
پینوشتها (نامها و اصطلاحات اصلی انگلیسی)
[i] Eyes on Success
[ii] Kim Charlson
[iii] Megan Gagni
[iv] Braille Bloom
[v] USB
[vi] Daria Marmer
[vii] Cookie Voice Recipes
[viii] Cookie
[ix] VoiceOver
[x] Double Tap
[xi] Steven Scott
[xii] Shaun Preece
[xiii] Jeff Bishop
[xiv] Quill
[xv] Visual Studio Code
[xvi] Text Expander
[xvii] Markdown
[xviii] MP3
[xix] Chapter Forge
[xx] Claude
[xxi] Let It Glo